logo

“Phiêu” cùng Nguyễn Ngọc Hưng “Về quê bắt gió”

Trong rất nhiều bài thơ của Nguyễn Ngọc Hưng, tôi bỗng chú ý đến bài thơ có cái tựa đề là lạ: “Về quê bắt gió”. Bài thơ là những hoài niệm về những vui buồn của tuổi thơ xưa giờ dường như đã tan vào trong chuyện cổ tích, mà theo tôi đó cũng là những kỷ niệm thầm thĩ ray rứt một đời… phiêu! Nguyễn Ngọc Hưng không phiêu bồng, phiêu linh, phiêu lãng mà chỉ phiêu chính ở trên quê hương Quảng Ngãi của mình…

Hãy nghe Hưng giải bày: “Bay vuột cánh diều mơ thập thững tôi về ổ Mỹ Hưng bắt gió/ Chiều quá lửa giòn tan dăm bảy môi thơm một miếng bánh đa vừng/ Không xanh chân trời xưa vẫn trắng lau rừng cũ/ Tiếng gáy nào xui mắt khói rưng rưng”. Từ Chợ Chùa nơi Hưng đang ở, để về tới “Mỹ Hưng” một cái thôn thuộc xã Hành Thịnh, huyện Nghĩa Hành, tôi không nhớ là bao xa, nhưng đó chỉ là khoảng cách địa lý, cái khoảng cách cụ thể, dễ đong đo đếm, song Hưng về Mỹ Hưng chỉ là để… “bắt gió”, một liên tưởng từ “cánh diều mơ” vừa trừu tượng lại vừa kỳ ảo lạ lùng. Cái gió quê nhà có gì mà phải “bắt” thì hãy để phần sau ta sẽ bàn, còn bây giờ thì hãy thưởng thức những so sánh hoài niệm của Hưng, khi nhà thơ đưa cảm xúc buổi chiều với nắng quái, ráng chiều kia thành… cái bánh đa vừng quá lửa giòn tan. Một miếng quà quê nghèo khó rất được trẻ con ưa chuộng. Và cái không gian “ Chân trời xưa vẫn trắng lau rừng cũ” hoang sơ cùng với khói đốt nương rẩy làm “Mắt khói rưng rưng”. Những câu thơ tha thiết, rũ rĩ, khiến người xa quê, phiêu linh quê người như tôi cũng chừng cay cay mắt!

Tuổi thơ xưa, ai không lần quấn quít khăn mẹ, áo bà như Nguyễn Ngọc Hưng đã từng: “Là quấn quýt khăn mẹ áo bà/ Hay lãng đãng tóc người dưng/ Rạng đông siêng mưa nhớ chiều hôm biếng nắng/ Bao nhiêu bóng dáng yêu thương đã thành li ti chấm lặng/ Hút vào cõi tăm tăm mù mịt âm dương còn mấy ai quan thiết những cánh cò”… Thoáng rồi lớn khôn, biết “ Lãng đãng tóc người dưng”, qua những rạng đông, siêng mưa biếng nắng và rồi… có lúc những người quen biết, thân thương chốc đã thành “li ti chấm lặng”, hút vào cõi “tăm tăm mù mịt âm dương” khiến hồn thơ như phiêu trong chính hoài niệm mơ màng. Những từ láy Hưng sử dụng trong đoạn thơ như: “quấn quýt, lãng đãng, li ti, tăm tăm, mù mịt…” cứ ám ảnh bảng lảng như có như không, những hoài niệm của đời người?…

Bỗng chợt nao lòng, ký ức dậy thơm mùi thức ăn quê nhà mẹ nấu: “Với tay răm ngắt ngọn ngò/ Nồng nã mùi cá kho lá gừng tiêu ớt/ Nồng nã hương chuối rấm rơm khô / Nồng nã giọng hò ơ mướt rượt/ Lo gì sóng lớn gió to/ Ai qua sông Vệ lên đò tôi đưa”, trong những “nồng nã” của cá kho lá gừng tiêu ớt, của chuối rấm rơm khô, của giọng hò ơ mướt rượt… ấy, thấp thoáng một bóng hình con gái, có lẽ từ câu thơ vận dụng ca dao “Đưa tay anh ngắt cọng ngò” mà Hưng đã cụ thể ra thành “Với tay răm ngắt ngọn ngò”, nên mới có “câu hò ơ mướt rượt”, để rồi nhà thơ lên tiếng ngõ lời: “Lo gì sóng lớn gió to/ Ai qua sông Vệ lên đò tôi đưa”. Một Trương Chi bên sông Vệ, hay một cô lái đò trên sông Vệ, tất cả đều tình tứ, ẩn tình, để phiêu theo ký ức: “Mũng nan nhặt/ Rổ nan thưa/ Thưa nhặt mải mê đan/ Quên khoai sắn đã từ lâu lọt vui buồn mũng rổ/ Những nam non nam mái nam cồ xưa đã lần lượt theo nhau tan vào tích cổ/ Còn ai biết ai mà chiu chắt thu gom niệm khúc gió cho mùa”. Những hình ảnh “Mũng nan, rổ nan, khoai sắn…” của quê nghèo miền Trung, cái eo lưng luôn đón nhận những cơn gió, mà nồm Nam là con gió Nam với nhiều hình dạng: “Nam non, nam mái, nam cồ”, chợt nhớ nhà văn Ngô Phan Lưu,viết về quê Gió của mình, trong đó ông nói “gió Nam cồ” là gió… “Đực”, ngọn gió của bậc “Nam nhi chi chí” phỉ sức thổi, phỉ sức tung hoành. Mùa Nam cồ thổi, bầy gà con đi trên sân có thể bị gió cuốn ngã. Những chiếc lon không, gió thổi chạy ngời ngời, va vào nhau, vang những âm thanh vui tai. Đó là tuổi trẻ, mơ ước là ngọn gió để phiêu… vậy mà tất cả chỉ còn là cổ tích? Khúc “niệm mùa” cho gió biết ai còn nhớ quên?

Tâm tưởng ấy, hoài niệm ấy, khiến lòng chợt “Ước”: “Ước chi nước mắt đang rơi chỉ giống như chuyện hài hước bông đùa/ Tay khẽ vuốt là nụ cười bật sáng/ Mưa đông mưa tây mưa bắc mưa nam/ Mưa sớm mưa trưa mưa chiều hôm chạng vạng/ Phập phù chút hơi đêm vãn/ Chiếc lá cuối cùng có neo đến rạng xuân?”. Ước mong, giải bày và hy vọng: “Nụ cười bật sáng”, là “Chiếc là cuối cùng có neo đến rạng xuân?”, cho dù: “Mưa đông mưa tây mưa bắc mưa nam/ Mưa sớm mưa trưa mưa chiều hôm chạng vạng” thì cõi phiêu đã dâng đỉnh của trạng thái tình cảm để mà… Ước chi. Ừ thì cứ chìm trong tâm cảm, phiêu cùng hoài niệm rồi nhớ, rồi mơ… những câu thơ đằm sâu vào hồn những ai từng đã phiêu bồng, rồi phiêu linh… xa xứ?.. “Về quê bắt gió” đã thành những kỷ niệm vừa trôi tuột khỏi tầm tay… Rồi quay quắt nhớ đằm sâu trong tâm hồn.

Gò Dầu ngày 26.11.2014

“Phiêu” cùng Nguyễn Ngọc Hưng “Về quê bắt gió” – TRẦN HOÀNG VY.

VỀ QUÊ BẮT GIÓ

Bay vuột cánh diều mơ thập thững tôi về ổ Mỹ Hưng bắt gió
Chiều quá lửa giòn tan dăm bảy môi thơm một miếng bánh đa vừng
Không xanh chân trời xưa vẫn trắng lau rừng cũ
Tiếng gáy nào xui mắt khói rưng rưng

Là quấn quýt khăn mẹ áo bà
Hay lãng đãng tóc người dưng
Rạng đông siêng mưa nhớ chiều hôm biếng nắng
Bao nhiêu bóng dáng yêu thương đã thành li ti chấm lặng
Hút vào cõi tăm tăm mù mịt âm dương còn mấy ai quan thiết những cánh cò

Với tay răm ngắt ngọn ngò
Nồng nã mùi cá kho lá gừng tiêu ớt
Nồng nã hương chuối rấm rơm khô
Nồng nã giọng hò ơ mướt rượt
Lo gì sóng lớn gió to
Ai qua sông Vệ lên đò tôi đưa

Mũng nan nhặt
Rổ nan thưa
Thưa nhặt mải mê đan
Quên khoai sắn đã từ lâu lọt vui buồn mũng rổ
Những nam non nam mái nam cồ xưa đã lần lượt theo nhau tan vào tích cổ
Còn ai biết ai mà chiu chắt thu gom niệm khúc gió cho mùa

Ước chi nước mắt đang rơi chỉ giống như chuyện hài hước bông đùa
Tay khẽ vuốt là nụ cười bật sáng
Mưa đông mưa tây mưa bắc mưa nam
Mưa sớm mưa trưa mưa chiều hôm chạng vạng
Phập phù chút hơi đêm vãn
Chiếc lá cuối cùng có neo đến rạng xuân?

(Trích Chùm thơ dự thi số 39 – Cuộc thi thơ năm 2014 – Hội Nhà văn Hải Phòng)

VỀ QUÊ BẮT GIÓ – NGUYỄN NGỌC HƯNG.

Quản trị viên

facebook-profile-picture

Nguyễn Ngọc Hưng

Nguyễn Ngọc Hưng. Quê quán: Hành Thịnh, Nghĩa Hành, Quảng Ngãi. Thích sống vui vẻ, nhẹ nhàng, làm thơ để chia sẻ vui buồn với mọi người và được mọi người đồng cảm, sẻ chia.

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *