logo

HỘI LIM

Tôi trót biết đời riêng em trắc trở
Nên hồi này xem hát chẳng vô tư
Nón thúng quai thao em thẹn thò che má
Hát đắm say cho đứt ruột gan người
Hát như thể cuộc đời toàn nhàn hạ
Chỉ để yêu để nhớ để thương thôi
Xin gió lạnh đừng lật nghiêng vành nón
Kẻo tôi nhìn thấy nước mắt em rơi

Vũ Đình Minh

LỜI BÌNH

Bài thơ nói về sức mạnh nghệ thuật, sức mạnh truyền cảm của dân ca Quan họ Bắc Ninh. Ta hiểu thêm vì sao Dân ca Quan họ Bắc Ninh lại được công nhận là di sản văn hoá phi vật thể của nhân loại. Để có được điều đó trước hết ta phải cảm ơn chế định khắc nghiệt của người xưa. Đã kết chạ quan họ rồi thì dù có yêu nhau cũng không được tiến tới hôn nhân. Đó là một chế định khắc nghiệt dựa trên nền tảng của thiên tài. Không có chế định đó Dân ca Quan họ không tồn tại. Yêu nhau mà lấy được nhau, là hạnh phúc tròn đầy còn đâu chia ly dang dở còn đâu thương nhớ đầy vơi. Còn đâu tiếng gọi đò thảm khắc. Còn đâu “Em nắm giải áo em đề bài thơ”, còn đâu “Người ơi người ở đừng về”. Còn đâu khát vọng cháy bỏng”Ước gì sông rộng tày gang. Bắc cầu giải yếm đón nàng sang chơi”…
Điều mà nhà thơ trót biết chính là sự dang dở đó. Khi đã vào canh hát thì các liền anh liền chị chỉ còn là cống hiến cho nghệ thuật. Họ không chỉ dâng trọn lời ca tiếng hát cho người nghe mà họ còn hát cho người mình yêu và hơn thế họ hát để bày tỏ nỗi lòng của mình.

“Hát đắm say cho đứt ruột gan người
Hát như cuộc đời toàn nhàn hạ
Chỉ để yêu để nhớ để thương thôi”

Dù rằng phía sau phía dưới vành nón ba tầm khi là khuôn mặt đẫm đầy nước mắt:

“Xin gió lạnh đừng lật nghiêng vành nón
Kẻo tôi nhìn thấy nước mát em rơi”

Những bài thơ như HỘI LIM mọi lời bình luận sẽ trở nên vô duyên thừa thãi.
Sức mạnh của dân ca Quan họ đã được Vũ Đình Minh trải nghiệm chỉ qua tám câu thơ Phải chăng như tôi luôn luôn khẳng định những bài thơ găm chặt được vào cõi người là sản phẩm của thiên tài. Mặc dù trong đời nhà thơ không phải là những thiên tài.
Đồng cảm với Vũ Đình Minh, nhà thơ Phạm Tiến Duật đã có bài thơ “Người ơi người ở” Viết tặng nghệ sỹ ưu tú Lệ Ngải khi chị mới 18 tuổi đã biểu diễn Dân ca Quan họ cho bộ đội Trường Sơn:

“Tiếng em hát người ơi
Người yêu nhau mãi mãi
Tiếng em hát đò ơi
Sông đưa đò gần lại
Tiếng em hát cây ơi
Cây nhú thêm mầm mới”

Tiếng hát Của dân ca Quan họ là thế đó. Không những cảm hoá được con người mà còn cảm hoá được cả những vật vô tri vô giác. Thật là kỳ diệu. Cảm ơn nhà thơ Vũ Đình Minh, cảm ơn nhà thơ Phạm Tiến Duật đã dâng tặng cho đời những bài thơ còn mãi với thời gian./.

Nguyễn Xuân Dương

Quản trị viên

facebook-profile-picture

Nguyễn Xuân Dương

Tên thật: Nguyễn Xuân Vương.
Năm sinh 1940.
Sinh quán: Nguyên Cát, Võ Liệt, Thanh Chương, Nghệ An.
Trú quán: Số 7, đường Thành Cổ, Vệ An, TP Bắc Ninh.

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *