logo

NGẬM NGÙI

Mỗi chiều trông về quê cũ
Nỗi lòng ta lại đầy vơi
Thương Mẹ lưng còng tóc trắng
Mộ cha mưa nắng giữa trời

Các em bây giờ khôn lớn
Trách sao chị lại đi xa
Mít na vườn nhà đã chín
Chum tương, cà muối, mẹ già

Bạn bè vòng tay thân ái
Bắt chuồn, bắt bướm ngày xưa
Trốn học chơi bài trét nhọ
Nhớ nhau biết mấy cho vừa

Sân ga lần đầu gặp gỡ
Nữ sinh đi học xa nhà
Thẹn thùng trao nhau địa chỉ
Con tầu điệp khúc tình ca

Tháng năn trăng tròn trăng khuyết
Vết đau ly biệt còn vương
Lứa đôi mấy ai trọn vẹn
Ngậm ngùi lặng lẽ hoài thương

Bây giờ xa quê biền biệt
Tâm tình ta gửi gió đây
Bồng bềnh mây trôi về núi
Mỗi chiều đau đáu thế nàỳ…

Ngọc Tình

LỜI BÌNH

Đọc “Ngậm ngùi” của Ngọc Tình làm tôi nhớ đến ca từ “Quê hương nếu ai không nhớ sẽ không sống nổi thành người”. Suy cho cùng con người ta chẳng khác gì loài chim cứ phải thiên di để mưu sinh. Như nhà thơ Nguyễn Ngọc Hưng đã viết:

“Bao cánh chim bay biệt xóm làng
Rơi tiếng hót nơi nào không biết nữa”
Nhà thơ Ngọc Tình cũng là môt con chim thiên di phải rời xa quê hương xứ sở – Vùng đất của dòng Châu Giang thơ mộng giàu tiềm năng nhưng không níu được chân người ở lại mà trôi dạt vào tận Tây Ninh để sinh sống. Thời tuổi trẻ với bao bộn bề công việc ít ai nhớ về quê hương. Chỉ khi bóng thời gian đã phủ nặng lên đời người, ngồi ngoảnh lại mới thấy nhớ quê hương da diết. Thương cha già mẹ yếu nhớ bà con thân thích và nhất là nhớ tuổi thơ ta, nhớ bạn bè cùng trang lứa
“Ngậm Ngùi” là bài thơ viết về nỗi nhớ quê hương xứ sơ của Ngọc Tình. Những bài thơ trữ tình của Ngọc Tình thường đẫm đầy yếu tố hư ảo và phi lý. Nhưng ngôn ngữ trong “Ngậm ngùi” lại là thứ ngôn ngữ vô cùng giản dị mộc mạc chân quê. Tất cả mọi hình ảnh trong bài thơ đều rất gần gũi ta cứ tưởng như có thể cầm nắm được nhưng vẫn chất chứa nỗi niềm. Vì “Ngậm Ngùi” là bài thơ tái tạo lại dĩ vãng. Mà dị vãng bao giờ cũng là điều ta từng trải nghiệm tuy nó đã bị thời gian phủ mờ nhưng luôn tồn tại trong ký ức của mỗi con người. Con người ta lạ thay chỉ sống bằng dĩ vãng chứ không bao giờ sống bằng tương lai. Phải chăng tương lai là điều gì đó bất định ta chưa hoặc không thể cảm nhận nắm cầm:

“Mỗi chiều trông về quê cũ
Nỗi lòng ta lại đầy vơi
Thương Mẹ lưng còng tóc trắng
Mộ cha mưa nắng giữa trời”

Giờ đây đã quá nửa đời người Ngọc Tình mới kịp ngoái lại nhìn về cố hương nơi đó nấm mồ cha dãi dầu mưa nắng “Mộ cha mưa nắng giữa trời”. Còn mẹ già “Lưng còng tóc trắng” lòng chị cứ xa xót ngậm ngùi thương nhớ. Nhớ mẹ thương cha rồi ký ức của tuổi thơ cứ ùa ập tràn về:

“Bạn bè vòng tay thân ái
Bắt chuồn, bắt bướm ngày xưa
Trốn học chơi bài trét nhọ
Nhớ nhau biết mấy cho vừa”

Những kỷ niệm thật đẹp. Có lẽ vì thế nó chẳng bao giờ nhạt phai. Chắc chắn rằng tuổi thơ ta nếu được ở những vùng quê thôn dã như nhà thơ thì ta đã từng như thế đã từng bắt chuồn, bắt bướm, đã từng trốn học chơi bài trét nhọ vào trán nhau. Đẹp thế thân thương thế nên nỗi nhớ bao nhiêu cũng là chưa đủ. Nhưng kỷ niệm để lại nhiều dấu ấn vẫn là kỷ niệm về chia ly của bao mối tình đầu:

“Sân ga lần đầu gặp gỡ
Nữ sinh đi học xa nhà
Thẹn thùng trao nhau địa chỉ
Con tầu điệp khúc tình ca”

Sân ga lần đầu gặp gỡ vì nó là sân ga của tiện đưa của ly biệt. Sao trao nhau địa chỉ mà phải thẹn thùng vì đó là người bạn trai đã một thời gửi nhớ gửi yêu. Và con tàu ấy đã trở thành chứng nhân cho bao cuộc tình dang dở:

“Tháng năn trăng tròn trăng khuyết
Vết đau ly biệt còn vương
Lứa đôi mấy ai trọn vẹn
Ngậm ngùi lặng lẽ hoài thương”

Giờ đây ngoái đầu nhìn lại chỉ biết thương mình, thương người vì mối tình đầu dang dở. Nỗi đau ly biệt ấy cứ thế còn mãi trong tâm hồn ngày một già nua héo úa:

“Bây giờ xa quê biền biệt
Tâm tình ta gửi gió đây
Bồng bềnh mây trôi về núi
Mỗi chiều đau đáu thế này…”

Càng về già sự di chuyển bao giờ cũng là một trở lực rất khó vượt qua. Và con người cứ thế ngậm ngùi, cứ thế xót xa cứ thế ân hận dù nơi quê hương yêu dấu đượm buồn ấy Ngọc tình vẫn còn người mẹ già lưng còng tóc trắng vẫn đêm ngày đợi mong đứa con lưu lạc trở về. Nhưng nhà thơ của chúng ta chỉ biết:

“MỖI CHIỀU ĐAU ĐÁU THẾ NÀY”.

Rồi ngậm ngùi thương nhớ.
Có lẽ bài thơ không chỉ là nỗi niềm của đứa con lưu lạc Ngọc Tình mà tất cả chúng ta đều có thể rọi soi lại tuổi thơ mình, cuộc đời mình trong đó để mà sẻ chia và đồng vọng./.

Nguyễn Xuân Dương

Quản trị viên

facebook-profile-picture

Nguyễn Xuân Dương

Tên thật: Nguyễn Xuân Vương. Năm sinh 1940. Sinh quán: Nguyên Cát, Võ Liệt, Thanh Chương, Nghệ An. Trú quán: Số 7, đường Thành Cổ, Vệ An, TP Bắc Ninh.

Để lại bình luận

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *